Nobel Ödülleri hangi yıl kimlere verildi?

2022 Nobel Ödülleri tıp, kimya, fizik, barış, edebiyat ve ekonomi alanında 12 isim ve 2 sivil toplum kuruluşuna verildi.

Ödüllerin sahipleri şöyle:

• 2022 Nobel Fizyoloji veya Tıp Ödülü, “soyu tükenmiş homininlerin genomları ve insan evrimine ilişkin keşifleri nedeniyle” Svante Pääbo’ya verildi.
• 2022 Nobel Kimya Ödülünün bu yılki sahipleri klik kimya ve bioortogonal kimya alanındaki çalışmaları ile Carolyn R. Bertozzi, Morten Meldal ve K. Barry Sharpless oldu.
• 2022 Nobel Fizik Ödülü’nün bu yılki sahipleri “dolanık fotonlarla yapılan deneyler ile Bell eşitsizliklerinin ihlal edildiğini ortaya koyan ve kuantum bilgi bilimine öncülük eden” çalışmaları ile Alain Aspect, John F. Clauser ve Anton Zeilinger oldu.
• 2022 Nobel Barış Ödülü antikomünist Belarus Halk Cephesi kurucularından Ales Bialiatski ile Rusya’daki antikomünist “insan hakları örgütü” Memorial’a ve Ukrayna’dan Center for Civil Liberties’e verildi.
• 2022 Nobel Edebiyat Ödülünün bu yılki sahibi Annie Ernaux oldu. Ernaux, ödüle “kişisel hafızanın köklerini, yabancılaşmalarını ve kolektif kısıtlamalarını ortaya çıkarma cesareti” nedeniyle layık görüldü.
• 2022 Nobel Ekonomi Ödülü, “Bankalar ve finansal krizler üzerine araştırma yaptıkları için” Ben S. Bernanke, Douglas W. Diamond ve Philip H. Dybvig’e verildi.

Nobel ödülleri önceki yıllarda hangi alanda kimlere verildi?

Nobel Ödülleri, her yıl 1901’den beri fizik, kimya, tıp veya fizyoloji, edebiyat ve barış alanlarında dünya çapında önemli katkılar yapmış kişilere verilir. Geçmiş yıllarda Nobel Ödülü kazananlar arasında Albert Einstein, Marie Curie, Robert Boyle, William Faulkner, Martin Luther King Jr., Malala Yousafzai gibi ünlü isimler de bulunmaktadır.

Aşağıdaki infografik, ülkelere ya da ülke gruplarına göre ayrılabilir durumda, her alanda hangi yıl Nobel Ödülleri’nin hangi isimlere takdir edildiğini listelemektedir.

Türkiye’den kimler Nobel ödülü aldı?

Türkiye’den Nobel Ödülü almış olan iki isim var. Bunlar Prof. Dr. Aziz Sancar ve Yazar Ferit Orhan Pamuk(2016).

Nobel Edebiyat Ödülü’ne layık görülen Orhan Pamuk, ödülünü 12 Ekim 2006’da aldı. Pamuk, ülkemizin ilk Nobel ödüllü insanı.

İsveç Akademisi, Orhan Pamuk’un bu ödülü kazanmasını; “2006 Nobel Edebiyat Ödülü ‘Kentinin melankolik ruhunun izlerini sürerken kültürlerin birbiriyle çatışması ve örülmesi için yeni simgeler bulan’ Orhan Pamuk’a verilmiştir” sözleri ile açıkladı. Akademi, “Çağdaş romanın köklerini değiştirdiği için…” şeklindeki açıklamalar yaparak, Pamuk’un tarzının dünyayı etkilediğini de anlatmıştır.

2015 yılında Nobel Kimya Ödülü’ne layık görülen Prof. Dr. Aziz Sancar, Orhan Pamuk’tan sonra ülkemizden Nobel Ödülü alan ikinci kişi oldu. Nobel Kimya Ödülü’nü, hücrelerin hasar gören DNA’ları nasıl onardığını ve bu onarım sırasında genetik bilginin nasıl korunduğunu haritalandıran araştırmaları sayesinde aldı. Söz konusu ödül; Aziz Sancar, Paul Modrich ve Tomas Lindahl olmak üzere üç bilim insanına verilmişti.

Nobel Ödülleri nedir?

Nobel Ödülleri, 1901’den beri her yıl fizik, kimya, tıp veya fizyoloji, edebiyat ve barış alanlarındaki başarıların tanınması için verilen bir dizi ödüldür. İsveçli mucit ve iş adamı Alfred Nobel’in iradesiyle oluşturulan ödüller, kendi alanlarındaki en prestijli ödüller olarak kabul ediliyor.

Ödüller çeşitli İsveç ve Norveç kurumları tarafından veriliyor ve ödül töreni her yıl Nobel’in ölüm yıldönümü olan 10 Aralık’ta yapılıyor. Her kazanan bir altın madalya, bir diploma ve bir nakit ödül alır. Nakit ödül miktarı yıldan yıla değişir, ancak genellikle yaklaşık 10 milyon İsveç Kronu’dur (yaklaşık 1 milyon ABD Doları).

Nobel Fizik Ödülü, madde ve enerjinin doğasını, evrenin yapısını ve fiziğin temel yasalarını anlamadaki ilerlemeler de dahil olmak üzere fizik alanına önemli katkılarda bulunan kişilere verilir.

Nobel Kimya Ödülü, maddenin yapısını ve özelliklerini anlama, yeni kimyasal reaksiyonların geliştirilmesi ve yeni kimyasal elementlerin keşfi dahil olmak üzere kimya alanına önemli katkılarda bulunan kişilere verilir.

Nobel Fizyoloji veya Tıp Ödülü, hastalıklar için yeni tedavilerin keşfi, yeni tıbbi teknolojilerin geliştirilmesi ve insan vücudunun ve işlevlerinin anlaşılması da dahil olmak üzere tıp alanına önemli katkılarda bulunan kişilere verilir.

Nobel Edebiyat Ödülü, romanlar, şiirler ve oyunlar da dahil olmak üzere olağanüstü edebiyat eserleri üreten kişilere verilir. Ödül, yazılı sözün insanları meşgul etme, ilham verme ve harekete geçirme ve insanlık durumuna ışık tutma gücünü tanır.

Nobel Barış Ödülü, uluslar arasında anlayışı geliştirmek, çatışmaları çözmek için çalışmak ve insan haklarını savunmak da dahil olmak üzere barışın amacına önemli katkılarda bulunan kişilere verilir.

Sonuç olarak, Nobel Ödülleri, karmaşık sorunları çözmek, çevremizdeki dünya anlayışımızı geliştirmek ve toplum üzerinde olumlu bir etki yaratmak için insan zekasının ve yaratıcılığının gücünün bir kanıtıdır. Fizik, kimya, tıp, edebiyat veya barış alanlarında olsun, Nobel Ödülleri insanlığın muktedir olduğu inanılmaz başarıların bir hatırlatıcısı olarak hizmet eder.